|
|
|
■
Lion's Roar had een lang artikel over het mahāyāna en vajrayāna begrip "de zes rijken of bereiken".
Timothy Addison heeft het daarbij over "hét" boeddhisme dat dit vanuit het pré-boeddhisme ingebrachte verhaal verder draagt.
En inderdaad, van het vroege theravāda met zijn 51 gedichten in de Pāli "Peta-vatthu" totaan de hellekoning uit het eveneens pré-boeddhisme van China en de griezeltekeningen uit Japan wordt de mens een rot-toekomst voorspeld indien z/hij zich niet aan de regels van goed fatsoen houdt. (Het hier getoonde kunstwerk zou van Shohei Shigematsu zijn die recentelijk samenwerkte met Rem Koolhaas.)
Daarin zijn alle in schrift opgestelde religies en levensbeschouwingen het wel eens, voorzover ze voorbij dit leven willen kijken en niet de één-levenfilosofie zijn gaan aanhangen.
En inderdaad valt er veel te zeggen voor het naar een verborgen plekje in de boekenkast verwijzen van dit leerstukje. Waar we al lang weten dat de aarde rond is, en niet plat, zo kunnen we er nu ook vrijelijk van uitgaan dat er boven die niet bestaande platte aarde iets, ietsen, iemand, of iemanden zijn die ons persoonlijke leven sturen, of dat er onder die niet bestaande platte aarde oorden zijn waar je beter niet terecht kan komen.
Timothy Addison probeert in zijn artikel een middenweg te vinden tussen beide manieren van benaderen. Hij meent dat het bijdraagt aan een "radicale transformatie van hoe we het bestaan-als-zodanig kunnen begrijpen."
De oplossing van zijn vraagstuk is het besef dat "samsara niet is waar we bestaan, maar hoe we bestaan." Hij verwijst daarbij naar Dharma-kirti die schreef hoe subject en object niet zonder elkaar kunnen bestaan: ik kan niet bestaan zonder een omgeving, een omgeving zal er (in menselijke beleving) niet zijn zonder dat er een ik, een lichaam-geestcomplex is. (Dharmakirti, lemma in de Oosthoek-encyclopedie)
En dan gaat Timothy toch ook weer door in de typisch Amerikaans-psychologische trant: die zes rijken c.q. bereiken zijn manieren waarop een in verwarring verkerende geest zich kan manifesteren. "Ieder rijk is een compleet ondervindings-patroon, (d.w.z.) een manier van waarnemen, voelen, interpreteren, die samen en tegelijkertijd als één wereld verrijzen" (in mijn geest die dan, volgen we zijn patroon, nu eens niet in verwarring verkeert maar in staat is om boven het geheel uit te stijgen om neer te zien op het gewriemel beneden ons — een typisch boeddhistische vorm van hubris, verwaandheid.)
|
|
De 6 rijken
|
| |
|
|
|
Nieuws over Boeddhisme is een productie van White Jade River, Instituut voor Boeddhisme.
De paginas bestaan sinds december 2004.
|
Stichting onder nummer 20138036.
|
| |