|
|
|
Voor gēndiāo, root-carving in het engels, is geen Nederlands woord te vinden, bij wortel-snijwerk denken we eerder aan keukenschorten.
Zo'n 2.300 jaar geleden werd in een graftombe van de Chu, in de Hubei-provincie in het noorden van China een gift aan een overledene meegegeven. Uit het wortelgestel van een boom had de kunstenaar iets gesneden dat een combinatie was van een vierbenig beest, met de kop van een tijger, het lichaam van een Chinese draak, en de staart van een konijn.
Wat hier getoond wordt is het niet. Hier zien we een voorbeeld uit veel later tijd.
Gēndiāo, zo wordt gezegd, was nog het meest geliefd tijdens de regeerperiodes van de Sui en de Tang (581 - 907).
Dat lijkt iets te kort door de bocht. Tijdens verschillende hoogtijdagen bij Taiwanees-mahāyānistische tempels, op de terreinen waar kramen met van alles worden opgericht, kunnen we ook vandaag nog "root-carvers" aantreffen die ter plekke aan het werk zijn.
Voor ondergetekende's begrippen was wat uit hun handen kwam een tikje te gemaakt: maar weer eens een
lohan, maar weer eens een berg. De verschillende makers waren dan ook niet gecharmeerd van zo'n ABC die er met opgetrokken neus aan voorbij trok, en alles veel te duur vond.
Door de loop van de jaren ga je beter kijken, er aan wennen, en er de waarde van inzien. Dat heet in het Engels "acquired taste", je smaak ontwikkelen.
Dat zien we op meer plaatsen. Op een dag stelde een kunstenares haar doeken tentoon. Met doorschijnende soorten verf had ze zodanige lagen aangebracht dat het van verschillende kanten bekeken verschillend gekleurde oppervlakken vertoonde. De populatie die er aan voorbij trok had er geen goed woord voor over: m'n kleine zussie ken dat ook.
Enigszins ingelicht over het maakproces trok die mening, onder een bevolkingsgroep die de waarde van handwerk kent, zo'n beetje bij, er ontstond zoiets als acquired taste, of althans een instelling waarbij de persoon niet meteen bereid was er een emmer drek tegenaan te gooien.
Er is een hele serie webpaginas over root carving. Chin lingo heeft een engelstalig artikel, en Steemit toont een pagina vol met afbeeldingen.
|
|
|
|
|
|
|
|