■ Anda Djoehana Wiradikarta publiceerde in de Asialyst een artikel over de vrijheid van religie in Indonesië. Wat hij opschreef waren verwachtingen, geen vastgestelde feiten.

Wat ons eerst opvalt is dat zowat heel Azië het katholicisme en het protestantisme als twee aparte religies beschouwen; dat zien we in Europa anders.
Indonesië erkent 6 stromingen: de islam, het boeddhisme, het katholicisme, het confucianisme, het hinduïsme, en het protestantisme.

Het hoofdthema in het artikel is echter de vraag of de voorouderverering (liever "eer aan de voorouders") officeel erkend moet worden zoals ze aangetroffen werden door de religies van het boek, zoals we dat imams horen zeggen.

De schrijver wijst er op dat Indonesiërs in 1978, onder het Soeharto-regime, verplicht waren hun religie op de identiteitskaart te laten vermelden. Welke naam die oude eer aan de voorouders had, op welk eiland dan ook, dat mocht niet worden vermeld.
Vandaag wordt er vanuit bepaalde media gevraagd dat er een vermelding bijkomt: "Kepercayaan terhadap Tuhan Yang Maha Esa", "geloof in één enkele god." Daarmee zouden dan die riten en geloven aangeduid kunnen worden die niet in het rijtje van 6 passen.

Persoonlijk, bij mijn protest dat het in het Bahasa gebruikte "het hoogste principe" als aanduiding van Boeddha er toch volkomen naast zit, maakte ik het mee dat een Indonesische monnik (theravāda) daar lacherig-nerveus van werd: nee, dat was best wel een acceptabele benaming. Het duurde niet lang voordat de situatie duidelijk werd waarin boeddhisten in die tijd, in Indonesië, verkeerden: zeg maar niks! wees maar stil, want anders . . .
Dat boeddhisme (en hinduïsme) in het rijtje "officieel erkend" is opgenomen is in dat licht al een hele vooruitgang.